Ogród i Balkon

Ogród deszczowy w Nałęczowie: jak szkoła zatrzymuje wodę z dachu

Ogród deszczowy w pojemniku przy nałęczowskiej podstawówce zbiera deszczówkę z dachu sali gimnastycznej.

06.11.2026 — Marek Figurski
A rainy day in a residential courtyard with lush greenery and stone pavement.
Fot. Markus Spiske / Pexels · Pexels License

Ogród deszczowy w pojemniku, zbudowany na przełomie października i listopada przy szkole w Nałęczowie, zbiera wodę z dachu sali gimnastycznej i kieruje jej nadmiar do ogrodu ziołowego. To przykład prostego rozwiązania, które łączy retencję wody z edukacją dzieci.

Czym jest ogród deszczowy i po co zbiera wodę z dachu?

Ogród deszczowy to element zieleni, który przejmuje wodę opadową z powierzchni takich jak dachy czy utwardzone podjazdy. Zamiast szybko odpłynąć rynną do kanalizacji, woda trafia do podłoża lub pojemnika, gdzie część zostaje zatrzymana, a część stopniowo wraca do obiegu przez parowanie i pobór przez rośliny. W polskich miastach, gdzie ulewne deszcze potrafią przeciążyć systemy odwodnienia, takie rozwiązania zyskują na znaczeniu.

Nałęczowski przykład pokazuje wersję kompaktową. Pojemnik nie wymaga przekopywania dużego fragmentu terenu, a jednocześnie pozwala zgromadzić deszczówkę z konkretnej powierzchni dachowej.

Jak działa ogród deszczowy w pojemniku krok po kroku?

Schemat w Nałęczowie jest czytelny i łatwy do odtworzenia w mniejszej skali:

  1. Odbiór wody z dachu. Deszczówka spływa rynną z dachu sali gimnastycznej do ogrodu.
  2. Gromadzenie w pojemniku. Woda zatrzymuje się w zbiorniku, który stanowi bazę ogrodu.
  3. Odprowadzenie nadmiaru. Gdy pojemnik się napełni, nadmiar trafia do ogrodu ziołowego, więc woda nadal jest wykorzystana.

Przy projektowaniu własnego rozwiązania warto pamiętać o kilku zasadach: sprawdź, skąd dokładnie spływa woda, zaplanuj drogę przelewu nadmiaru i dobierz rośliny znoszące zarówno okresową wilgoć, jak i suszę. Ogród ziołowy jako odbiorca nadmiaru to dobra wskazówka dla domowych ogrodników, bo rośliny te często dobrze radzą sobie w zmiennych warunkach.

Kto stoi za projektem w Nałęczowie?

Inwestorem ogrodu przy nałęczowskiej szkole była marka Nałęczowianka, działająca we współpracy z Fundacją Hydroni. To druga inicjatywa tej marki w Nałęczowie. Pierwsza, zrealizowana w 2025 roku w Parku Zdrojowym, otrzymała wsparcie lokalnego samorządu i partnerów społecznych, a te same formy współpracy pomogły w przygotowaniu tego, co nastąpiło później.

Porównanie realizacji

InicjatywaLokalizacjaTermin
Pierwszy ogród markiPark Zdrojowy, Nałęczów2025 rok
Ogród deszczowy przy szkoleSzkoła Podstawowa im. Stefana Żeromskiego, Nałęczówprzełom października i listopada (br.)

Zestawienie pokazuje, że projekt rozwija się etapami, a każdy kolejny ogród bazuje na doświadczeniach z poprzedniego.

Jak uczniowie uczestniczyli w budowie ogrodu?

Projekt nie ograniczał się do montażu infrastruktury. Uczniowie projektowali ogród z klocków LEGO, co pozwoliło im przetestować pomysły na układ przestrzeni przed realizacją. Następnie sami posadzili rośliny, dzięki czemu zobaczyli, jak woda i ziemia współpracują na co dzień.

Warsztaty „Woda w dobrym obiegu” prowadził zespół Fundacji Hydroni. Część praktyczną poprowadził hydrolog dr Kamil Jawgiel, który tłumaczył zjawiska związane z obiegiem wody w sposób przystępny dla dzieci.

Co to oznacza dla Ciebie?

Nałęczowski ogród pokazuje, że ogród deszczowy nie wymaga dużej działki. Jeśli planujesz podobne rozwiązanie na własnym balkonie lub przy domu, zacznij od sprawdzenia, skąd spływa woda i gdzie można ją bezpiecznie odprowadzić nadmiarowo. Dobrym pomysłem jest zaplanowanie układu na papierze lub z użyciem prostych modeli, tak jak zrobili to uczniowie. Pamiętaj też, że nawet niewielki pojemnik zebrany przy rynnie może ograniczyć ilość wody trafiającej od razu do kanalizacji.

Najczęstsze pytania

Czym jest ogród deszczowy?

Ogród deszczowy to zagłębienie lub pojemnik z roślinami, który zatrzymuje wodę opadową i pozwala jej stopniowo wsiąkać lub parować, zamiast spływać do kanalizacji. W Nałęczowie działa w formie pojemnika.

Gdzie powstał ogród deszczowy zbierający wodę z dachu w Nałęczowie?

Ogród powstał przy nałęczowskiej szkole podstawowej, której patronem jest Stefan Żeromski. Jego funkcją jest gromadzenie deszczówki spływającej z dachu sali gimnastycznej.

Co dzieje się z nadmiarem wody w ogrodzie deszczowym w Nałęczowie?

Nadmiar wody jest kierowany do ogrodu ziołowego, dzięki czemu nie znika bez użytku. Rośliny ziołowe wykorzystują ją w swoim wzroście.

Kto był inwestorem ogrodu deszczowego w Nałęczowie?

Inwestorem była marka Nałęczowianka, która działała we współpracy z Fundacją Hydroni. Projekt objął także warsztaty edukacyjne dla uczniów.

Czy w Nałęczowie powstał wcześniej inny ogród tego typu?

Tak, pierwsza inicjatywa tej marki w Nałęczowie to ogród w Parku Zdrojowym z 2025 roku. Przy jego realizacji wsparcie zapewnił lokalny samorząd i partnerzy społeczni.

Na podstawie: Zielony Ogródek Portal. Tekst opracowany redakcyjnie.